, czwartek 18 kwietnia 2019
Poczet książąt cieszyńskich (10): Elżbieta Lukrecja
Pieczęć księżnej Elzbiety Lukrecji. fot. cieszyn.pl 



Dodaj do Facebook

Poczet książąt cieszyńskich (10): Elżbieta Lukrecja

MICHAEL MORYS-TWAROWSKI
Większość Piastów cieszyńskich panowała w spokojnych czasach. Można odnieść wrażenie, że w pewnym momencie limit szczęścia się wyczerpał i za rządów ostatniej z dynastii Elżbiety Lukrecji nastąpiło skomasowanie wszystkich \"zaległych\" plag.
Trudno znaleźć na mapie Europy państwo, którego mieszkańcy za panowania Elżbiety Lukrecji, czyli w latach 1625-1653, nie złupili Księstwa Cieszyńskiego. Przez nasz kraj przeszli Szwedzi, Duńczycy, Prusacy, Węgrzy, Niderlandczycy, Hiszpanie, Neapolitańczycy, Chorwaci, Wołosi, nie mówiąc o pojedynczych żołnierzach innych nacji, służących w wielonarodowych armiach doby wojny trzydziestoletniej. Obce wojska kradły dosłownie wszystko (dlatego cieszyńskie dokumenty z XVII wieku można odnaleźć w szwedzkich archiwach), gwałciły i zabijały.

Pamięć o tych strasznych czasach przetrwała w przekazach ludowych. Cały świat mieszkańców Śląska Cieszyńskiego został przewrócony do góry nogami. Dobrze oddaje to podanie o gruszy w Gułdowach, którą Szwedzi mieli zasadzić właśnie korzeniami do góry.

Księżna Elżbieta Lukrecja niewiele mogła zdziałać w takiej sytuacji. Było strasznie, ale gdyby nie ona - byłoby jeszcze gorzej. Początkowo nie zanosiło się, że obejmie rządy w Księstwie Cieszyńskim. W 1618 roku została wydana za mąż za Gundakera z Lichtensteinu i nie zdarzyło się, by któraś księżniczka cieszyńska po zamążpójściu wróciła w rodzinne strony. Siedem lat później zmarł brat Elżbiety Lukrecji Fryderyk Wilhelm, zapisując jej w testamencie Księstwo Cieszyńskie. Testamentu nie udało się do końca zrealizować – dopiero po kilku latach targowania się z cesarzem Elżbieta Lukrecja uzyskała dziedzictwo przodków, ale niestety tylko w dożywocie.

Była katoliczką, ale nie prześladowała protestantów - sama miała dziesięć lat, kiedy przyjęła wraz z całą rodziną katolicyzm. Zachowały się wprawdzie dość surowe rozporządzenia, dotyczące kwestii wyznaniowych, ale Elżbieta Lukrecja wydała je pod naciskiem Wiednia i nie miała zamiaru ich egzekwować. Nawet pisała do cesarza listy w obronie protestanckich poddanych. Papierkiem lakmusowym jest zachowanie cieszyńskich rajców-protestantów, późniejszych burmistrzów: Andrzeja Wildau i Wacława Pohledeckiego. Za Elżbiety Lukrecji jeździli do Wiednia w sprawach polepszenia doli swoich współwyznawców z narzekaniem, jak jest im źle. Gdy księżna zmarła, a Habsburgowie przykręcili kontrreformacyjną śrubę - obaj przeszli na katolicyzm, co przyniosło im wymierne korzyści m.in. w postaci nobilitacji.
Miarą tolerancji, a zarazem kłopotów finansowych Elżbiety Lukrecji, było wydzierżawienie poborów z myta Jakubowi Singerowi, protoplaście najstarszej żydowskiej rodziny na Śląsku Cieszyńskim (wcześniej pojawiali się żydzi na Śląsku Cieszyńskim, ale do czasów Singera nie można mówić o trwałym osadnictwie).

Nie szczęściło się Elżbiecie Lukrecji w życiu osobistym. Małżeństwo z Gundakarem Lichtensteinem, z którym miała pięcioro dzieci, było nieudane i zakończyło się separacją. Po objęciu rządów w Księstwie Cieszyńskim otoczyła opieką swojego młodszego przyrodniego brata Wacława Gotfryda (był to nieślubny syn Adama Wacława) oraz nieślubną bratanicę Marię Magdalena. Obojgu załatwiła tytuł baronów von Hohenstein.

Elżbieta Lukrecja dwukrotnie musiała uchodzić ze swojego kraju (przez pewien czas nawet sejm ziemski Księstwa Cieszyńskiego obradował w Kętach, czyli na terenach sąsiedniej Rzeczpospolitej Obojga Narodów), a po powrocie okazało się, że nie ma domu, bo książęcy zamek po zniszczeniach nie nadawał się do zamieszkania. W takiej sytuacji kupiła cztery kamienice przy cieszyńskim rynku. Prawdopodobnie zmarła w jednej z nich, 19 maja 1653 roku o godzinie 17.

Za czasów Elżbiety Lukrecji wreszcie przestano wyrywać sobie cieszyński kościół parafialny z rąk do rąk. W 1628 roku na stałe znalazł się w posiadaniu katolików i od tego roku datują się zachowane księgi metrykalne. Dzięki nim wielu mieszkańców Śląska Cieszyńskiego może doprowadzić swoje drzewa genealogiczne do poddanych tej dobrej, acz nieszczęśliwej władczyni.
Komentarze: (18)    Zobacz opinię czytelników (0)    Dodaj opinie
Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy pozostawionych przez internautów. Komentarz dodany przez zarejestrowanego użytkownika pojawi się na stronie natychmiast po dodaniu. Anonimowy komentarz zostanie opublikowany z opóźnieniem, po jego akceptacji przez redakcję. Komentarze niezgodne z regulaminem będą usuwane.

Uzupełnij wszystkie poniższe pola!

A dlaczego mieszkańcy komunalnych lokali mają dostać jakieś bonifikaty? Ja muszę wynajmować mieszkanie w prywatnej kamienicy i nikt mi nie da żadnej bonifikaty,nikt mi nie chce sprzedać mieszkania nawet za 100% ceny. Dlaczego taka niesprawiedliwość? Przecież komunizm już chyba upadł?

nie mędrkuj, tylko proszę bardzo, pokaż, co tam znalazłeś w necie na temat rzekomych ulg dla spółdzielców... Na marginesie - może się to w twojej pasożytniczej główce nie mieści, ale na mieszkania spółdzielcze każdy musiał długie lata oszczędzać i wpłacać do spółdzielni. Tobie się marzy bonifikata do komunalnych, na które przydział dostałeś krętactwem albo twoi rodzice po linii partyjno - milicyjnej?..

Och ci młodzi z długami już zaczynają narzekać? I to na zielonej wyspie?

Myślę, że akurat w Twoim przypadku medycyna jest bezradna.

Zanim zaczniesz wypisywać bzdury - proponuję wyszukać w google o wykupie mieszkań spółdzielczych. Nie wypowiadaj się, jeśli nic nie wiesz na dany temat.

- niech kupuje albo wynajmuje mieszkanie na wolnym rynku. Przydziały na mieszkania komunalne to grube tomy historii nieprawości, układów, łapówek, przekrętów, partyjnych i esbeckich powiązań. Teraz spadkobiercy partyjnych przydziałów i cwani kombinatorzy domagają się prawa własności tych mieszkań za friko - niedoczekanie wasze.

- niech kupuje albo wynajmuje mieszkanie na wolnym rynku. Przydziały na mieszkania komunalne to grube tomy historii nieprawości, układów, łapówek, przekrętów, partyjnych i esbeckich powiązań. Teraz spadkobiercy partyjnych przydziałów i cwani kombinatorzy domagają się prawa własności tych mieszkań za friko - niedoczekanie wasze.

nie rozumiesz tego, co czytasz. Nie było żadnych ulg przy wykupywaniu mieszkań spółdzielczych. A bonifikaty przy sprzedaży lokali będących własnością miasta - to skandal.

Pokazujesz najgorszą cechę Polaków - zawiść. Gdy ja usłyszałem, że mieszkańcy lokali spółdzielczych będą mogli je tanio wykupić w całej Polsce - to ucieszyłem się. Mimo, że nie dotyczyła ta wiadomość mnie. A ucieszyłem się dlatego, że im więcej własności w rękach prywatnych - tym lepiej.

Ty natomiast pokazujesz to co w Polakach najgorsze - zawiść. Oto ktoś dostał a ja nie dostałem. W związku z tym - nie chcę aby tamten dostał. I ten mechanizm wykorzystują niektórzy z cieszyńskich władz - pod pozorem niesprawiedliwości blokują ludiom możliwość wykupu jednocześnie podwyższając czynsze i zatrudnienie w administracji.

Ja też chcę dostać od miasta prezent w postaci spłaty kredytu, który zaciągnęłam na budowę domu . Czuję się tak jak gorszy mieszkaniec tego miasta . Jak ktoś chce kupić swoje mieszkanie to za 100% wartości rynkowej . A taka agitacja na forach gazety powinna być przez administratora zlikwidowana .

Nim zaczniesz komentować, upewnij się, że jesteś zorientowany w temacie. Uchwała uniemożliwia sprzedaż lokatorowi, który ma zaległości z tytułu niezapłaconych czynszów.

Lokatorzy mieszkań spółdzielczych otrzymali możliwość wykupu mieszkania po znacznie niższej cenie niż jakikolwiek lokator mieszkania komunalnego.

Czym to sobie zasłużyli aktualni lokatorzy mieszkań komunalnych, że dostają przywilej półdarmowego wykupu mieszkań. Wielu z nich nie płaciło czynszu bo ich nie stać, to jak będą wyglądały te mieszkania, kiedy będą ich własnością. W czym są lepsi od lokatorów mieszkań spółdzielczych, którzy do dziś spłacają kredyty.
Miasto sprzedając za pół ceny mieszkania komunalne tylko pozbywa się kłopotu w ich utrzymaniu, nie patrząc co będzie za kilka lat.

"Miarą tolerancji, a zarazem kłopotów finansowych Elżbiety Lukrecji, było wydzierżawienie poborów z myta Jakubowi Singerowi".

APEL DO LUDZI ZAINTERESOWANYCH SPRAWĄ BONIFIKAT NA MIESZKANIA KOMUNALNE

W najbliższy czwartek (10. marca) na sesji Rady Miejskiej głosowaniu zostanie poddana nowa wersja uchwały w sprawie mieszkań komunalnych. Nowa uchwała w istotny sposób obniża bonifikatę (z 65% do 40%) co wykluczy z możliwości zakupu mieszkań komunalnych wiele osób. Niższa bonifikata obniży również planowane przez miasto przychody z tytułu zbycia mieszkań na rzecz obecnych lokatorów. Już stara uchwała (nierealizowana przez burmistrza) zawierała bonifikatę niższą niż w innych miastach Polski (65% w Cieszynie wobec 85% średnio).

W interesie wszystkich zainteresowanych wykupem jest więc aby nowa uchwała w sprawie mieszkań została przez radnych odrzucona dając wyraźny sygnał iż wolą mieszkańców jest realizacja starej uchwały.

W związku z tym apelujemy, aby wszyscy, którzy są zainteresowani stawili się na najbliższej sesji Rady Miejskiej Cieszyna w czwartek, 10. marca o godzinie 15:00.

Dla każdego lokatora mieszkań komunalnych wobec drakońskich corocznych podwyżek czynszu powinna być to sprawa absolutnie priorytetowa.

NIE MÓW, ŻE PRZYJDĄ INNI, ŻE NIE MASZ CZASU, ŻE MOŻNA ODŁOŻYĆ NA PÓŹNIEJ. W Cieszynie systematycznie nakłada się na mieszkańców coraz wyższe stawki czynszowe. Nie pozwól aby decydowała za Ciebie wąska grupa osób. 10 marca, czwartek, godzina 15:00

a może szanowna redakcja napisałaby coś o całkowitej likwidacji pociągów do wisły?!?! Bo ta informacja od czwartku jest nr. 1 w innych mediach a u was cisza...

więcej takich artykułów. czad!

To miała kobita ciężki żywot

Dodaj komentarz

Zawartość pola nie będzie udostępniana publicznie.
  • Adresy internetowe są automatycznie zamieniane w odnośniki, które można kliknąć.
  • Dozwolone znaczniki HTML: <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • Znaki końca linii i akapitu dodawane są automatycznie.

Więcej informacji na temat formatowania

Image CAPTCHA
Wpisz znaki widoczne na obrazku.
reklama
reklama